Katholieke Vlaamse Volkspartij

Niet te verwarren met de Kristene Vlaamsche Volkspartij (KVV)
Katholieke Vlaamse Volkspartij
(KVV)
Plaats uw zelfgemaakte foto hier
Algemene gegevens
Partijvoorzitter Alfons Verbist
Actief in Vlag Vlaanderen Vlaanderen
Vlag België België
Hoofdkantoor Vlag van België België
Ideologie en geschiedenis
Richting Rechts
Ideologie Christendemocratie
Vlaamsgezind
Opgericht 1936
Opheffing 1945
Ontstaan uit Katholiek Verbond van België
Opgegaan in CVP
Portaal  Portaalicoon   Politiek
België

De Katholieke Vlaamse Volkspartij (KVV) was een Belgische politieke partij, actief in Vlaanderen, die de facto deel bleef uitmaken van het Katholiek Verbond van België.

Geschiedenis

De partij ontstond na de verkiezingen van 24 mei 1936, waarin de Katholieke Unie zestien zetels in het 202 zetels tellende parlement verloor en 61 kamerleden overhield. Dit leidde tot een versterking van de federalistische Vlaamsgezinde vleugel van de partij. Onder hen ook een groep, die niet onbewogen bleef door de ideeën van het Vlaams-nationalisme en die van mening was dat het minimumprogramma zoals Frans van Cauwelaert dat eens voorstond voorbijgestreefd was. Deze groeiende groep slaagde erin de ‘regionalisering’ van hun partij af te dwingen en het sinds 1921 bestaande Katholiek Verbond van België werd hervormd tot het Blok der Katholieken van België. Deze koepelpartij bestond uit de KVV in Vlaanderen enerzijds en de Parti catholique social in Franstalige België anderzijds. Alfons Verbist werd de eerste voorzitter.[1]

Diezelfde Verbist legde tevens de basis van het beginselakkoord tussen de KVV en het Vlaams Nationaal Verbond (VNV) van 8 december 1936. Dit paste binnen de idee van een concentratiebeweging van alle Vlaamsgezinde, katholieke krachten die vooral vanuit anticommunistische gevoelens gevoed werd en uit de vrees voor een Volksfront, zoals onder andere in Frankrijk. Deze beweging wordt bevoordeeld door de katholieke verkiezingsnederlaag van 1936. Op KVV-initiatief worden gesprekken met gematigde VNV’ers als Hendrik Borginon en Gérard Romsée opgestart, die zullen leiden tot het beginselakkoord.

Deze ontwikkeling kon op tegenstand rekenen. Binnen de Katholieke Partij protesteert de groep rond Frans van Cauwelaert, de Boerenbond en het ACW. Bovendien was ook VNV-leider Staf de Clercq niet voor een samenwerking te vinden. Uiteindelijk werden het de bisschoppen die omtrent Kerstmis de gedachte ten grave droegen. In een herderlijke brief veroordeelden ze elk extremistisch regime – hetzij van communistische, hetzij van rechts-totalitaire aard.

Op lokaal vlak leefde de concentratiegedachte alsnog door. Bij de gemeenteraadsverkiezingen ontstonden er verschillende lijsten waarop KVV’ers, VNV’ers en soms ook rexisten gezamenlijk naar de stem van de kiezer dingen. Zo kwam bijvoorbeeld in Mechelen een kartel tot stand tussen KVV, VNV, Rex en twee afgescheurde liberalen, waaronder burgemeester Karel Dessain.

Na de bezetting en de daaruit voortvloeiende Tweede Wereldoorlog ontstond hieruit de (opnieuw unitaire) Christelijke Volkspartij (CVP). Deze splitste zich later in een afzonderlijke Vlaamse en Franstalige partij. De Vlaamse CVP veranderde in 2001 haar naam in Christen-Democratisch en Vlaams (CD&V), een Vlaamse christendemocratische centrumpartij.

Katholieke Vlaamse Volkspartij Limburg: dissident

Reeds in april 1929 was de Katholieke Vlaamse Volkspartij Limburg (KVVL) opgericht. Deze was ontstaan nadat de gevestigde Katholieke Partij in deze provincie bekende Vlaams-nationalisten had uitgesloten van haar kieslijsten. De statuten van de partij verschenen in het weekblad De Bilsenaar, dat een belangrijke rol speelde in het verspreiden van het Vlaams-nationalisme in Limburg. Deze dissidente lijst haalde bij de verkiezingen van 1929 meteen twee verkozenen: Simon Lindekens in de senaat en Gérard Romsée in de Kamer. In 1936 kwamen daar nog twee kamerleden en Jef Lysens als provinciaal senator bij. Dat jaar sloot de KVVL, na de Katholieke Partij de tweede partij in Limburg, zich aan bij het VNV. Romsée werd een van de leidende figuren van deze partij.

Bekende leden

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Fiche Katholieke Vlaamse Volkspartij (1936 - 1945); Odis, databank intermediaire structuren
  • De WEVER, B. (red.), 'Bij de parlementsverkiezingen breken de extreemrechtse partijen Rex en VNV door ...', Nieuwe Encyclopedie van de Vlaamse Beweging, s.l., 1999
  • DE WEVER, B. (red.), 'De KVV en het VNV sluiten een beginselakkoord ...', Nieuwe Encyclopedie van de Vlaamse Beweging, s.l., 1999
  • DE WEVER, B. (red.), '3.4. De antidemocratische evolutie van het Vlaams-nationalisme in de jaren 1930', Nieuwe Encyclopedie van de Vlaamse Beweging, s.l., 1999
· · Sjabloon bewerken
Partijvoorzitters:August de Schryver · François-Xavier van der Straten-Waillet · Théo Lefèvre · Jos De Saeger · Robert Vandekerckhove · Wilfried Martens · Leo Tindemans · Frank Swaelen · Herman Van Rompuy · Johan Van Hecke · Marc Van Peel · Stefaan De Clerck · Yves Leterme · Jo Vandeurzen · Marianne Thyssen · Wouter Beke · Joachim Coens · Sammy Mahdi
Premiers na 1945:Gaston Eyskens · Jean Duvieusart (PSC) · Joseph Pholien (PSC) · Jean Van Houtte · Théo Lefèvre · Pierre Harmel (PSC) · Paul Vanden Boeynants (PSC) · Leo Tindemans · Wilfried Martens · Mark Eyskens · Jean-Luc Dehaene · Yves Leterme · Herman Van Rompuy
Vlaamse ministers-presidenten:Gaston Geens · Luc Van den Brande · Yves Leterme · Kris Peeters
Fractievoorzitters:Kamer: Servais Verherstraeten · Senaat: Karin Brouwers · Vlaams Parlement: Peter Van Rompuy · Brussels Hoofdstedelijk Parlement: Bianca Debaets · Europees Parlement: Cindy Franssen (voor de EVP)
Ministers en staatssecretarissen:Federale regering: Vincent Van Peteghem · Annelies Verlinden · Nicole de Moor
Vlaamse regering: Hilde Crevits · Benjamin Dalle · Jo Brouns
Voorgangers:Federatie van Katholieke Kringen en Conservatieve Verenigingen · Christene Volkspartij · Katholiek Verbond van België · Katholieke Vlaamse Volkspartij · Katholiek Blok · Christelijke Volkspartij
Nevenorganisaties:JONGCD&V · Vrouw & Maatschappij · CD&V-senioren · Ceder (Centrum voor Democratische Reflectie)
Zusterpartijen:Christlich Soziale Partei (België) · Europese Volkspartij · Centrumdemocratische Internationale
Standen:Beweging.net · UNIZO · Boerenbond
Christelijke zuil:Katholieke Kerk in België · Algemeen Christelijk Vakverbond · Landsbond der Christelijke Mutualiteiten · ETION · Kristelijke Arbeidersjongeren · Femma · Kristelijke Werknemersbeweging · OKRA, trefpunt 55+ · Familiehulp · Wit-Gele Kruis · Caritas · Katholiek Onderwijs Vlaanderen · Vlaams Verbond van Katholieke Hogescholen · Scouts en Gidsen Vlaanderen · Chirojeugd Vlaanderen · Katholieke Studentenactie · Katholieke Landelijke Jeugd · Landelijke Gilden · Ferm · Sporta · Davidsfonds · Pasar · Wereldsolidariteit · Broederlijk Delen · Groep Arco
Vlag van België
· · Sjabloon bewerken
Vlag van de Europese Unie
Nederlandstalig:Parlementair vertegenwoordigd: Agora · CD&V · Groen · N-VA · Open Vld · PVDA · Vooruit · Vlaams Belang
Niet parlementair vertegenwoordigd: B.U.B. · BoerBurgerBelangen · CPB · DierAnimal · LSP · Partij BLANCO · PP · SAP · UF · Volt · Voor U · Vrijheid · L'Unie
Franstalig:Parlementair vertegenwoordigd: Agora · DéFI · Ecolo · Les Engagés · MR · PS · PTB
Niet parlementair vertegenwoordigd: Agir · B.U.B. · Chez Nous · Collectif Citoyen · DN · DierAnimal · Droite Populaire · GA · ISLAM · LiDem · Mouvement Demain · Nation · PC · Parti Pirate (PP) · PSL · RWF · Volt · Wallonie Insoumise · L'Unie
Duitstalig:Parlementair vertegenwoordigd: CSP · Ecolo · PFF · ProDG · SP · Vivant